Có những miền ký ức càng xa càng thẳm sâu, có những người càng lâu không gặp càng khiến lòng ta thương nhớ. Và có một miền tuổi trẻ, dẫu đi hết một đời người vẫn chẳng thể quay về, nhưng chỉ cần khẽ chạm vào, mọi yêu thương năm cũ lại thức dậy, nguyên vẹn như chưa từng xa cách.
Mấy hôm nay, lũ bạn thời đại học í ới gọi nhau, chuẩn bị gặp mặt ngày hội khóa sau 25 năm xa giảng đường. Những bức ảnh cũ được gửi lên nhóm chat. Nhìn những gương mặt năm nào, tôi vừa thân quen vừa ngỡ ngàng. Thời gian đã để lại dấu vết trên mỗi người, còn tôi, giữa bao bộn bề mưu sinh, cũng đã đi qua nhiều miền đất, gặp gỡ biết bao người. Những mối quan hệ mới nối tiếp nhau, những lo toan cuốn tôi về phía trước, để rồi có lúc, tôi quên mất những người từng đi bên mình qua một quãng đời đẹp đẽ.
Có những bó hoa không chỉ làm đẹp, mà còn thắp sáng cả một miền yêu thương. Hướng về Ngày Phụ nữ Việt Nam 20-10, hoa tươi thắm được bày trên các con phố, những món quà tặng bày trong cửa hàng. Nhộn nhịp không khí người mua quà tặng mẹ, tặng vợ, tặng cô giáo và những người phụ nữ mình yêu quý. Giữa sắc hoa rực rỡ ấy, tôi bất chợt gặp một câu chuyện nhỏ nơi góc chợ, để rồi vui, nhưng cũng cảm thấy se lòng.
Tháng Tám mùa thu luôn gắn với Tết Trung thu, hay Tết Trông trăng - một nét văn hóa đậm đà và đặc sắc của dân tộc Việt Nam. Bầu trời tháng Tám cao và trong xanh vời vợi. Trăng mùa thu vàng như chiếc mâm thau treo giữa trời xanh, mây trắng bồng bềnh. Ánh trăng thu diệu kỳ tỏa sáng khắp không gian mênh mang... Vầng trăng thu đã trở thành một phần ký ức của mỗi người Việt Nam.
Có những mùa trăng đi qua đời người mà ánh sáng của nó chỉ ở trong kí ức. Chỉ cần một đêm rằm tháng Tám, nghe tiếng loa ngoài đường, nhìn những mô hình Trung thu khổng lồ, hình ảnh từ bao năm bỗng trở về, nguyên vẹn.
Sáng nay nhìn thấy mẹ chở con, ông dẫn cháu đi đến trường trong ngày khai giảng năm học mới, lòng ta lại bồi hồi, nôn nao nhớ thời ấu thơ! Nhớ ngày khai trường đầu tiên ta đi học cũng đã hơn một nửa trăm năm trước! Nhớ hình ảnh thầy, cô hiệu trưởng trang nghiêm cầm dùi rất khí thế, dõng dạc đánh thật mạnh ba hồi trồng: “Tùng... Tùng... Tùng...!”.
Sáng nay dậy sớm hơn thường lệ, điều đầu tiên tôi đón nhận là một làn hơi nhẹ lùa qua khe cửa mỏng. Trong hơi thở ấy phảng phất mùi cỏ ướt sương, và tôi nhận ra, gió đã sang mùa.
Trở lại Tân Trào vào một ngày đầu thu, gió mơn man qua từng kẽ lá mang theo chút se lạnh dịu dàng. Đứng giữa mây ngàn gió núi, hít căng lồng ngực bầu không khí trong trẻo của "Thủ đô Khu giải phóng" năm xưa, trái tim tôi bất chợt thổn thức. Cảnh sắc đất trời lúc giao mùa dường như vẫn đang cất giấu âm vang hào hùng của mùa thu Cách mạng tháng Tám.
Thanh xuân gửi lại - Đó là một cụm từ chứa đựng vẻ đẹp tinh thần Việt Nam và thể hiện tính nhân văn cao cả của một thời đất nước gồng mình chống lại giặc ngoại xâm. Hàng vạn thanh niên nam nữ đã gác lại những ước mơ, khát vọng để ra tuyến đầu đánh giặc. Quãng đời đẹp nhất, họ gửi lại quê hương, mong một ngày đất nước hòa bình để được nhìn thấy chính mình năm xưa.
Nhiều năm nay, tôi có một thói quen rất lạ. Mỗi khi gặp một cơn mưa đầu mùa, tôi thường đứng lặng hít thật sâu mùi đất vừa thức dậy. Rồi lần nào cũng vậy, tôi lại khẽ thất vọng. Mùi đất ấy rất quen, nhưng không phải mùi của quê mình.
Tôi lớn lên ở miền đồng bằng Bắc Bộ, nơi những cơn mưa mùa hạ thường bắt đầu bằng đám mây chì nặng trĩu kéo về từ phía chân trời. Cả cánh đồng quê đang vàng rực nắng bỗng tối sầm. Gió nổi lên từ cuối làng, luồn qua những rặng tre già tạo thành thứ âm thanh hun hút, nghe như tiếng đất trời đang trở mình đau đáu.
Chiều nay, cơn mưa giông vội vã ghé qua phố rồi cũng vội vã đi, để lại bầu trời xám xịt, nặng trĩu những dải mây sà thấp. Tôi lang thang qua con ngõ nhỏ, bước chân vô định trên nền đường còn sũng nước mưa. Rồi bỗng từ một khung cửa sổ khép hờ, những thanh âm trầm bổng của bản nhạc cũ len theo làn gió ẩm, rót vào tôi cả một miền thương nhớ.
Tháng Bảy về, mang theo những cơn mưa rả rích, tiếng sụt sùi của trời đất và cả những khoảng lặng sâu thẳm trong lòng người. Giữa khung trời hòa bình hôm nay, có một mùa hoa đỏ vẫn chảy trong ký ức, một lòng biết ơn vô hạn cuộn chảy trong những người đang sống dưới bầu trời hòa bình. Tháng Bảy, tháng của lòng tri ân, tháng ghi nhớ những người con đã hóa thân thành hồn sông núi.
Có những cơn gió lạ, thổi ngang qua phố thị phồn hoa nơi tôi đang sống, bỗng mang theo một mùi hương rất đỗi quen thuộc - mùi khói rơm cay nồng, vương vấn đâu đó trong ký ức đã ngủ quên tự bao giờ. Và thế là, giữa những bộn bề của một kiếp người đã qua nửa đời phiêu dạt, tôi lại thấy mình đứng lặng, mắt cay, lòng chợt chông chênh một khoảng nhớ không tên.
