Trách nhiệm thiêng liêng

Trên chiến trường mặt trận Vị Xuyên năm xưa, cán bộ, chiến sĩ Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, Bộ CHQS tỉnh vẫn đang ngày ngày vượt núi, phá đá, lần tìm dấu tích đồng đội. Mỗi hài cốt được tìm thấy là một cuộc trở về sau nhiều năm xa cách, giúp gia đình vơi nỗi mong chờ, đưa người lính trở về yên nghỉ bên đồng đội, trong lòng đất mẹ quê hương.

40 năm ngóng tin con

Trong căn nhà của gia đình liệt sĩ Trần Hữu Việt ở tổ dân phố Tường Thụy, phường Duy Tiên, tỉnh Ninh Bình, ông Trần Văn Sử, 97 tuổi, vẫn nâng niu bức thư của con trai như báu vật. Liệt sĩ Trần Hữu Việt là người con trai duy nhất trong gia đình có 6 chị em. Chiến tranh đã lùi xa, mái đầu người cha bạc trắng, nhưng hình bóng người con ra đi khi tuổi đời còn trẻ vẫn vẹn nguyên trong ký ức. Bức thư trước ngày hy sinh là kỷ vật quý giá ông Sử gìn giữ suốt bao năm. Trong từng dòng chữ là dấu ấn cuối cùng của người con trai, là những ký ức mà người cha chưa bao giờ muốn phai mờ. Suốt những năm tháng tuổi già, ông vẫn mong một ngày biết tin con được tìm thấy, trở về quê hương.

Ông Trần Văn Sử (97 tuổi, bố của liệt sĩ Trần Hữu Việt) luôn giữ gìn, nâng niu bức thư là kỷ vật của con trai suốt hơn 40 năm qua.

Bởi vậy, khi nhận tin hài cốt liệt sĩ Trần Hữu Việt được tìm thấy, xác định danh tính và đưa về quê nhà, gia đình vô cùng xúc động. Sau nhiều thập kỷ chờ đợi, người thân cuối cùng cũng có thể đón anh trở về, để anh được yên nghỉ trên mảnh đất quê hương. Ông Trần Văn Sử, bố liệt sĩ Trần Hữu Việt, nghẹn ngào chia sẻ: “Tôi luôn giữ bức thư của con như giữ hình bóng con bên mình. Bao nhiêu năm qua, tôi vẫn mong có ngày tìm được con. Nay biết con đã được tìm thấy, tôi xúc động lắm. Mong con được yên nghỉ, được trở về với quê hương, với gia đình”.

Ở tuổi 97, điều người cha mong mỏi đã thành hiện thực. Dẫu không thể bù đắp những năm tháng xa cách, sự trở về của người con cũng giúp gia đình vơi đi nỗi day dứt kéo dài qua nhiều thế hệ. Bức thư cũ vẫn được ông giữ gìn, như một sợi dây nối liền ký ức về người con đã hy sinh với cuộc sống hôm nay.

Những ngày đầu tháng 10, gia đình liệt sĩ Trần Xuân Vững ở xã Nội Bài, thành phố Hà Nội đón nhận tin người thân được tìm thấy sau nhiều năm nằm lại chiến trường. Với ông Trần Văn Kết, anh trai liệt sĩ, đó là niềm mong đợi suốt gần nửa thế kỷ. Ngày nhận tin, niềm vui xen lẫn nỗi nghẹn ngào. Người em trai đã được tìm thấy, nhưng tuổi trẻ và những cuộc sum họp gia đình mà anh bỏ lỡ sẽ không bao giờ trở lại. Điều gia đình có thể làm hôm nay là đón anh về, thực hiện những nghi lễ tiễn đưa trang trọng, để anh được yên nghỉ trong lòng đất mẹ, bên đồng đội. Cuộc tìm kiếm khép lại, nhưng nỗi nhớ thương vẫn còn đó, gửi lại nơi an nghỉ của người thân.

Mệnh lệnh từ trái tim

Trên những điểm cao, sườn núi và khu vực từng diễn ra các trận chiến ác liệt ở Vị Xuyên, công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ luôn đối mặt với nhiều khó khăn. Địa hình hiểm trở, đất đá vùi lấp dấu tích chiến tranh, nhiều khu vực có hang sâu, cửa hang sập sau những trận pháo kích. Có nơi, lực lượng tìm kiếm phải đào đất, phá đá trong nhiều tháng mới tiếp cận được vị trí nghi có hài cốt liệt sĩ.

Chiến sĩ Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, Bộ chỉ huy Quân sự tỉnh thực hiện tìm kiếm hài cốt liệt sĩ tại Bình độ 300, thôn Giang Nam, xã Thanh Thủy.

Theo Thượng tá Nguyễn Hữu Tiệp, Đội phó Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, Bộ CHQS tỉnh Tuyên Quang, đơn vị phải tổ chức nhiều mũi tìm kiếm, kết hợp thông tin từ nhân chứng, cựu chiến binh với khảo sát thực địa để khoanh vùng, xác định vị trí và triển khai lực lượng phù hợp.

Mỗi khu vực được xác định, mỗi dấu vết được phát hiện đều có ý nghĩa quan trọng. Bởi phía sau công việc gắn với đất đá, rừng núi là những câu chuyện về tuổi trẻ đã gửi lại chiến trường, về những gia đình vẫn đau đáu mong biết người thân nằm ở đâu. Những thông tin ít ỏi, những ký ức của đồng đội năm xưa được cán bộ, chiến sĩ chắt chiu, đối chiếu với thực địa để mở thêm cơ hội tìm thấy các anh.

Thượng tá Nguyễn Hữu Tiệp chia sẻ thêm, câu chuyện của liệt sĩ Trần Hữu Việt là người con trai duy nhất trong gia đình, bố liệt sĩ năm nay đã 97 tuổi, tưởng chừng như không thể tìm được con trai. Khi biết tin hài cốt liệt sĩ được tìm thấy, người cha vô cùng xúc động. Câu chuyện ấy tiếp thêm động lực để cán bộ, chiến sĩ vượt qua khó khăn, gian khổ, đưa các anh về với đất mẹ, quê hương và sớm trả lại tên cho các anh.

Công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tiếp tục được tỉnh quan tâm, các lực lượng chức năng tập trung triển khai. Đây là nhiệm vụ chính trị, đồng thời là trách nhiệm, tình cảm đối với những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc và những gia đình vẫn ngày đêm mong ngóng người thân.

Văn Long