Vượt khó dựng nghiệp

Từ những chuồng gà nhỏ lẻ, người nông dân Yên Sơn đã tìm đến nhau, cùng chia sẻ kinh nghiệm, kết nối thị trường và gây dựng một hướng làm ăn chung.

Người mở lối

Gần 10 năm trước, khi quyết định rời nghề nuôi lợn để chuyển sang nuôi gà, anh Lý Xuân Quyết, thôn Đoàn Kết, xã Yên Sơn chỉ mong tìm được một hướng làm ăn ổn định cho gia đình. Không ngờ, từ quyết định ấy, anh đã trở thành người kết nối hàng chục hộ nông dân cùng phát triển nghề chăn nuôi gà giống, tạo nên một mối liên kết sản xuất với doanh thu của chi hội đạt hàng chục tỷ đồng mỗi năm.

Anh Quyết kể rằng: Trước năm 2017, gia đình anh chủ yếu nuôi lợn thịt. Quanh năm tất bật với chuồng trại, thức ăn, thuốc thú y, nhưng thu nhập vẫn bấp bênh theo giá cả thị trường. Có những lứa lợn xuất chuồng đúng lúc giá xuống thấp, tiền bán chẳng đủ bù chi phí. Những lần thua lỗ khiến anh trăn trở tìm hướng làm ăn khác.

Anh Lý Xuân Quyết, Chi hội trưởng Chi hội Nông dân nghề nghiệp chăn nuôi gia cầm xã Yên Sơn chia sẻ kinh nghiệm nuôi gà cho các thành viên.

Sau nhiều lần tìm hiểu, nhận thấy nhu cầu tiêu thụ gà thịt tại các nhà hàng khá lớn, thời gian quay vòng vốn nhanh, năm 2017, anh quyết định chuyển sang nuôi gà. Nhờ chịu khó tìm tòi, tích lũy kinh nghiệm, những lứa gà đầu tiên dần mang lại nguồn thu nhập ổn định.

Có đầu ra, anh Quyết nghĩ đến chuyện rủ thêm bà con cùng làm. Năm 2018, anh vận động 3 hộ tham gia nuôi gà thịt, quy mô từ 500 đến 1.000 con.

Thế nhưng, thị trường không phải lúc nào cũng thuận lợi. Đến năm 2022, khi đầu ra gà thịt bắt đầu khó khăn, anh Quyết lại đứng trước một lựa chọn mới. Qua tìm hiểu, anh nhận thấy nhu cầu mua gà giống đã qua giai đoạn úm, có thể đưa về nuôi thương phẩm đang tăng. Anh quyết định chuyển sang nuôi gà úm choai để bán giống.

Hướng đi mới bước đầu mang lại hiệu quả. Gà úm choai sau khoảng 35 - 40 ngày chăm sóc, đạt trọng lượng từ 800 gam đến 1 kg/con là có thể xuất bán. Mỗi con gà giống mang lại khoản lãi từ 8.000 đến 10.000 đồng, có những năm được giá, mức lãi lên tới 15.000 đồng/con. Thời gian nuôi ngắn, vốn quay vòng nhanh, song điều khiến anh Quyết trăn trở nhất vẫn là đầu ra cho sản phẩm.

Nỗi lo ấy dần được giải tỏa khi nhu cầu mua gà giống của người dân ngày càng tăng.

Từ chỗ thấp thỏm tìm người mua cho từng lứa gà, anh Quyết lại đứng trước bài toán làm sao có đủ con giống cung ứng cho thị trường. Nhìn quanh, nhiều gia đình trong vùng có đất đai, chuồng trại, sức lao động nhưng chưa tìm được hướng làm ăn hiệu quả. Ý nghĩ ấy đã thôi thúc anh đến từng hộ vận động, hướng dẫn kỹ thuật, kết nối tiêu thụ, từng bước hình thành mối liên kết giữa những người chăn nuôi trong vùng.

Từ năm 2022 đến năm 2024, anh tiếp tục vận động thêm 15 hộ cùng nuôi gà úm choai. Người có chuồng trại góp chuồng trại, người có vốn đầu tư con giống; còn anh chia sẻ kinh nghiệm, hỗ trợ kỹ thuật và tìm đầu ra cho sản phẩm. Đến nay Chi hội có 20 thành viên cùng chăn nuôi gà, doanh thu của Chi hội đạt 10 - 12 tỷ đồng/năm.

Cùng nhau làm giàu

Có những cái Tết, tiền công thợ xây dành dụm cả năm cũng chẳng đủ để sắm sửa cho gia đình. Nhắc lại những ngày tháng chật vật ấy, anh Bàn Văn Trường, thôn Đồng Danh, vẫn không quên nỗi lo cơm áo của một thời thuộc diện hộ cận nghèo. Bởi vậy, khi quyết định chuyển sang nuôi gà giống, dù vốn liếng ít ỏi, kinh nghiệm chưa có, anh vẫn muốn thử sức để tìm lối thoát cho gia đình.

Gà giống choai úm sẵn của các thành viên Chi hội được chăm sóc theo quy trình kỹ thuật trước khi xuất bán ra thị trường.

Từ những lứa gà đầu tiên, anh dần tích lũy kinh nghiệm, mở rộng chuồng trại. Đến nay, gia đình duy trì khoảng 3.000 con gà giống mỗi lứa, một năm nuôi 6 lứa, thu nhập trên 100 triệu đồng và đã thoát khỏi diện cận nghèo.

Còn với chị Đặng Thị Thu Trang, cũng là thành viên trong Chi hội, hiện gia đình chị đã đầu tư hai khu chuồng trại, duy trì trên 4.000 con gà giống/lứa.

Không mở rộng đàn bằng mọi giá, ông Phạm Ngọc Thắng, thôn Đồng Lương, lại chọn cách kết hợp chăn nuôi với kinh tế vườn. Sau khi đầu tư gần 60 triệu đồng xây dựng chuồng trại, gia đình ông duy trì khoảng 3.000 con gà giống, đồng thời chăm sóc vườn ổi và các loại cây ăn quả. Phân gà được xử lý để bón cho cây trồng, vừa tận dụng nguồn phụ phẩm, vừa giảm chi phí mua phân bón.

Mỗi người một hoàn cảnh, một cách làm, nhưng những hộ chăn nuôi ở Yên Sơn đều có chung mong muốn gây dựng cuộc sống từ chính sức lao động của mình. Người tìm được lối thoát nghèo, người mở rộng quy mô sản xuất, người biết kết hợp các nguồn lực để nâng cao thu nhập. Những đàn gà giống đã trở thành sinh kế, gắn với những dự định lâu dài của mỗi gia đình.

Tuy nhiên, giá thức ăn biến động, dịch bệnh tiềm ẩn, thị trường tiêu thụ có lúc chững lại. Gà đến tuổi xuất bán mà chưa tìm được khách hàng, mỗi ngày giữ đàn thêm là một ngày người nuôi phải bỏ thêm chi phí.

Chính trong những thời điểm ấy, các thành viên chủ động trao đổi thông tin thị trường, bố trí thời gian vào đàn, xuất bán phù hợp. Khi có đơn hàng lớn, các hộ cùng kết nối nguồn hàng để đáp ứng nhu cầu khách hàng. Nhờ vậy, sản phẩm gà giống của chi hội từng bước được tiêu thụ tại Tuyên Quang, Lào Cai và một số địa phương lân cận.

Phóng sự: Hải Hương