Một trải nghiệm văn hóa đặc sắc

Đến thành phố Lệ Giang thuộc cao nguyên Vân Nam, Trung Quốc; chúng tôi không chỉ ấn tượng bởi những cổ trấn và núi tuyết, mà còn được thưởng thức hai show diễn hàng đầu của đất nước này: Ấn tượng Lệ Giang và Lệ Giang thiên cổ tình. Hai show diễn đại diện cho hai tư duy nghệ thuật khác biệt và thu hút hàng triệu du khách mỗi năm.

Hai cách kể chuyện

“Ấn tượng Lệ Giang” là tác phẩm của đạo diễn nổi tiếng Trương Nghệ Mưu, cùng hai cộng sự Vương Triều Ca và Phàn Dược. Đây là một show thực cảnh, lấy bối cảnh trực tiếp từ núi tuyết Ngọc Long hùng vĩ. Show diễn được thực hiện trên một sân khấu ngoài trời cực kỳ hoành tráng với phông nền là núi tuyết Ngọc Long cao hơn ba nghìn mét so với mực nước biển vô cùng lộng lẫy, sống động và độc đáo không thể sao chép.

Show Lệ Giang thiên cổ tình với cảnh diễn khiến người xem được kết nối với lịch sử về con đường trà mã cổ.

Trong một giờ, chương trình mang đến người xem những phần biểu diễn về ấn tượng núi tuyết, khắc họa mối quan hệ giữa con người và thiên nhiên và ấn tượng cổ trấn, gợi lại ký ức lịch sử, đời sống và tín ngưỡng cộng đồng các dân tộc thiểu số vùng Vân Nam.

Hơn 500 nông dân các dân tộc Naxi, Bạch, Di ở hàng chục làng lân cận làm diễn viên của show, tái hiện các phân đoạn về Con đường trà mã cổ, tiệc rượu trên núi tuyết, thế giới của những người yêu nhau, những khúc ca dân gian, nghi lễ tế trời, lễ ban phước thường diễn ra ở địa phương.

Buổi biểu diễn vô cùng mộc mạc mà sống động với hàng trăm con ngựa thật, đạo cụ là những gùi chè, yên cương, bàn ghế, với sân khấu mô phỏng con đường trà mã cổ quanh co trên núi tuyết cực kỳ hoành tráng, cho thấy đời sống sinh hoạt và truyền thống lịch sử đầy bản sắc của người dân địa phương.

Vở diễn không đi theo một cốt truyện tuyến tính, mà là chuỗi những ấn tượng giàu cảm xúc, khiến người xem được hòa vào thiên nhiên trong một không gian rộng lớn và nguyên sơ.

Chính sự mộc và chân thực của show tạo nên sức hấp dẫn riêng, khác biệt với các show sân khấu hiện đại khác. Nên dù nội dung khó hiểu vì không biết tiếng, xem biểu diễn ngoài trời; nhưng tài nghệ độc đáo đỉnh cao của Trương Nghệ Mưu vẫn khiến tôi cùng nhiều khán giả bị cuốn theo tới khi kết thúc.

Sử dụng công nghệ hiệu ứng sân khấu đặc sắc tạo trải nghiệm thị giác mạnh mẽ.

Trong khi đó, “Lệ Giang thiên cổ tình” thuộc hệ thống biểu diễn của Tập đoàn Tống Thành, một đế chế công nghiệp giải trí nổi tiếng tại Trung Quốc lại cuốn hút theo một cách khác. Show này được dàn dựng trong nhà hát hiện đại, với kịch bản rõ ràng, chia thành nhiều chương hồi như một bộ phim lịch sử huyền thoại. Từ câu chuyện tình yêu, chiến tranh đến truyền thuyết dân gian, mọi chi tiết đều được kể lại bằng ngôn ngữ sân khấu giàu kịch tính, kết hợp âm nhạc, vũ đạo và công nghệ trình chiếu tiên tiến.

Nếu “Ấn tượng Lệ Giang” giống như một bài thơ mộc mạc, trữ tình và khoáng đạt; thì “Lệ Giang thiên cổ tình” lại như một bộ phim bom tấn với hệ thống rạp và công nghệ biểu diễn hiện đại. Một bên thiên về cảm xúc và trải nghiệm giữa thiên nhiên độc đáo, một bên chú trọng kể chuyện và hiệu ứng sân khấu. Cả hai cùng góp phần làm nên sức hút đặc biệt của du lịch Lệ Giang.

Hai trường phái đặc sắc

Đằng sau hai show diễn là hai trường phái biểu diễn đặc sắc, tiêu biểu, phản ánh hai hướng phát triển của nghệ thuật đương đại.

Show Ấn tượng Lê Giang lấy núi tuyết Ngọc Long trên độ cao hơn 3.000 mét làm phông nền sân khấu.

Trường phái thứ nhất, do Trương Nghệ Mưu đại diện, mang đậm dấu ấn cá nhân trong việc nghệ thuật hóa thiên nhiên. Ở đó, thiên nhiên không chỉ là bối cảnh mà trở thành một phần của tác phẩm. Núi tuyết Ngọc Long, bầu trời khoáng đạt với nắng và gió ở độ cao trên 3000 mét đều tham gia vào quá trình biểu diễn. Diễn viên không phải là những nghệ sĩ chuyên nghiệp mà là người dân bản địa, mang theo đời sống thật vào sân khấu. Tư duy này hướng tới sự chân thực, nguyên bản và giàu tính chiêm nghiệm. Người xem không chỉ “xem” mà còn “cảm”, như đang bước vào một không gian văn hóa sống.

Ngược lại, trường phái của Tống Thành là sự công nghiệp hóa biểu diễn với công nghệ giữ vai trò trung tâm. Sân khấu được thiết kế như một cỗ máy hoàn hảo với hệ thống ánh sáng, âm thanh, màn hình LED, cơ khí chuyển cảnh… tất cả phối hợp nhịp nhàng để tạo nên trải nghiệm thị giác mạnh mẽ. Diễn viên được đào tạo bài bản, động tác chính xác, biểu cảm rõ nét. Kịch bản được xây dựng chặt chẽ, giúp khán giả dễ dàng theo dõi và bị cuốn vào câu chuyện. Đây là mô hình có khả năng nhân rộng, vận hành ổn định và phù hợp với quy mô công nghiệp du lịch.

Màn múa trống đặc sắc của những người nông dân dân tộc thiểu số từ các làng trong khu vực biểu diễn.

Hai trường phái này đang tạo nên bức tranh đa dạng của nghệ thuật biểu diễn hiện đại. Một bên nhấn mạnh giá trị nguyên bản và chiều sâu văn hóa; bên kia đề cao tính giải trí và khả năng tiếp cận đại chúng.Cả 2 show diễn ở Lệ Giang đều cho thấy rõ một xu hướng lớn: biến văn hóa và thiên nhiên thành sản phẩm trải nghiệm, nhằm mục tiêu cuối cùng là kết nối con người với ký ức, bản sắc và cảm xúc.

Chuyến đi Lệ Giang của chúng tôi vì thế không chỉ là điểm đến, mà còn là một trải nghiệm quý giá về văn hóa với những sân khấu khổng lồ, những đạo diễn đỉnh cao với hai trường phái nghệ thuật đặc sắc cùng tồn tại, đối thoại và làm giàu cho nhau.

Thái An