Lớn lên trên những nẻo đường

Xuất bản năm 1878, “Không gia đình” là tiểu thuyết nổi tiếng của nhà văn Pháp Hector Malot, kể về hành trình lưu lạc và trưởng thành của cậu bé Rê-mi.

“Không gia đình” lay động nhiều thế hệ độc giả bởi hành trình trưởng thành trong gian khó và sức mạnh của tình yêu thương.

Bị bắt cóc và lưu lạc từ thuở nhỏ, Rê-mi được một gia đình nghèo cưu mang và lớn lên trong tình yêu thương của má Barberin. Khi biến cố xảy đến, em phải rời mái nhà thân thuộc, theo cụ Vitalis - chủ một gánh hát rong. Từ đây, Rê-mi bước vào những tháng ngày phiêu bạt, kiếm sống bằng các buổi biểu diễn và sớm nếm trải thiếu thốn, đói rét, hiểm nguy.

Trên những nẻo đường ấy, cụ Vitalis vừa là người thầy, vừa là chỗ dựa của Rê-mi. Cụ dạy em học chữ, học nhạc, biết lao động, sống ngay thẳng, giữ lòng tự trọng và có trách nhiệm. Khi cụ qua đời, Rê-mi một lần nữa mất đi nơi nương tựa. Em được gia đình Acquin cưu mang, nhưng những ngày bình yên cũng không kéo dài. Trở lại cuộc sống phiêu bạt, Rê-mi gặp Mattia - cậu bé tài năng, tháo vát và giàu tình nghĩa. Hai người cùng kiếm sống, nương tựa vào nhau, sẻ chia gian khó và vượt qua nhiều thử thách, trong đó có lần mắc kẹt trong một mỏ than ngập nước.

Sau bao lưu lạc, Rê-mi cuối cùng cũng tìm lại được mẹ ruột và gia đình của mình. Nhưng điều em có được sau hành trình dài còn lớn hơn niềm vui đoàn tụ. Từ má Barberin, cụ Vitalis, gia đình Acquin đến Mattia, mỗi người đều trao cho Rê-mi tình yêu thương, sự chở che và những bài học làm người. Chính những tình cảm vượt khỏi ranh giới huyết thống ấy đã nâng đỡ Rê-mi qua mất mát, giúp em trưởng thành mà vẫn giữ được một trái tim nhân hậu.

Qua cuộc đời Rê-mi, Hector Malot không chỉ khắc họa số phận bấp bênh của những người nghèo trong xã hội đương thời, mà còn khẳng định sức mạnh của những giá trị làm nên phẩm giá con người: Lao động, nghị lực, lòng tự trọng và tình thương. Đó là những điểm tựa giúp con người vượt lên nghịch cảnh và làm chủ cuộc đời mình.

Gần một thế kỷ rưỡi trôi qua, “Không gia đình” vẫn vẹn nguyên sức lay động bởi hành trình của Rê-mi gợi lên giá trị sâu bền của tình thân, sự chở che và khát vọng tìm thấy một mái ấm đích thực. Chính chiều sâu nhân văn ấy đã giúp tác phẩm vượt qua giới hạn của thời gian để sống mãi trong lòng nhiều thế hệ độc giả.

Mai Linh